Serious Request of Supercapitalism?
UPC ondersteunt de 3FM Serious Request actie ‘De Wereld Schreeuwt Om Water’, die vandaag van start gaat. UPC maakt televisiekanalen vrij en ontwikkelde in samenwerking met Chellomedia speciale websites en een rode knop-applicatie. Hierdoor is de actie 24 uur per dag via tv te volgen en kunnen mensen voor het eerst via de afstandsbedining verzoeknummers aanvragen en uiteraard doneren.
Dit is een prachtig voorbeeld van maatschappelijke verantwoordelijkheid. Volgens Robert Reich, die net zijn nieuwe boek Supercapitalism heeft gepubliceerd, is dit gewoon goed voor de public relations. Bedrijven zijn volgens hem niet in staat om te investeren in het publieke belang als ze dat niets oplevert. In het interview in NRC Handelsblad van afgelopen zaterdag noemt hij voorbeelden van de Wal-Mart die in milieuvriendelijke verpakkingen investeert; dat doen ze alleen maar omdat het goedkoper is. Of BP die de slogan ‘beyond petroleum’ gebruikt, maar ondertussen weinig investeert om olielekkages in Alaska tegen te gaan.
Het gevolg is dat het publieke beleid hoe langer hoe meer het gevolg is van concurrentie tussen verschillende bedrijven. Die bedrijven worden volgens hem weer door de consumerende burger gedwongen zich zo te gedragen, omdat die slechts in voordeeltjes geïnteresseerd is. De burger is kortom niet kritisch en wil graag mooie verhalen geloven, maar wil vervolgens wel de laagste prijs voor een product betalen. Reich geeft zelf toe dat hij dat ook doet, omdat ie niet de enige sukkel wil zijn die de hoofdprijs betaalt. Toch komt dit behoorlijk hypocriet over als je daarnaast een boek over superkapitalisme schrijft.
Hij lijkt hier bijna Orwelliaanse ambities mee te hebben, waarmee ik bedoel dat hij een doemscenario schetst, waarin we onze democratie kwijtraken. Dit als logisch gevolg van het verworden zijn tot een land waarin we door bedrijfs- en consumentenbelangen bestuurd worden. Als consument worden we bevredigd, doordat we ons met goedkope producten rijk kunnen consumeren. Tegelijkertijd neemt ons welzijn af, omdat we de sociale gevolgen moeten ondergaan en die zijn bijvoorbeeld eenvoudig baanverlies, klimaatverandering en afbrokkeling van de verzorgingsstaat (met name in Europa). We laten ons graag voorliegen en liegen eveneens graag tegen onszelf en dat alles voor meer consumeren.
Naar mijn mening is een kritisch geluid prima, want het consumentisme lijkt inderdaad de overhand te hebben gekregen in het afgelopen decennium. Echter, het beeld dat Reich schetst, doet me wel denken aan Marx en Ebenezer Scrooge! Zou het dan toch ook een perfect getimede pr-stunt zijn en spreekt hier de zakenman in plaats van de burger Reich? Laten we in ieder geval met z’n allen hopen dat het Dritte wegblijft.
Met deze serious request komen we weer terug bij het doneren via de rode knop. Hoe werkt het? Heel simpel. Met één druk op de rode knop van de UPC-afstandsbediening kunnen mensen via de televisie hun bijdrage leveren aan schoon water in gebieden waar ze dat niet hebben. Daarbij mag je een verzoekplaatje aanvragen, waarbij het gehoor weer bevredigd kan worden. Slimme PR? Wat kan het schelen als we daar een hoop mensen mee helpen? Nederland heeft bovendien een naam hoog te houden als het gaat om het ondersteunen van goede doelen. Dat mooie verhaal willen we toch levend houden, of niet? Fijne kerst!
